Tweede Workshopronde
1. De kracht van spel, Pim J. van der Pol
Na een theoretische inleiding over spel in het algemeen zal in de workshop vooral de visie van Vygotskij op rollenspel worden uitgewerkt. Hij benadrukt dat kinderen in de vrije expressie van hun rolgedrag tegelijkertijd regels toepassen. Een juiste verhouding tussen aandacht voor vorm én inhoud van het spel bepaalt mede de kracht ervan. Aan de hand van oefensituaties zal worden verduidelijkt hoe een non-directieve houding gecombineerd kan worden met het toepassen van structuur.
Pim van der Pol is orthopedagoog/gz-psycholoog/kindertherapeut. DAIMH lid-specialist. Docent bij het RINO Noord-Holland (cursus ‘Gestructureerde speldiagnostiek’). Freelancer.
2. “Werken met drama in de spelkamer”, Sonja Bosch
Tijdens deze workshop wordt duidelijk hoe drama in de spelkamer therapeutisch kan werken. Er worden voorbeelden uit de eigen praktijk van de docent gegeven en de cursisten krijgen de gelegenheid om zelf te ervaren dat toneelspelen leuk kan zijn en dat het een ingang kan zijn om kinderen te helpen bij het uiten en vormgeven van emoties. Er wordt tevens uitgelegd welke specifieke aandachtspunten de therapeut in het achterhoofd moet hebben tijdens toneelspel met een kind.
Sonja Bosch is dramadocent en speltherapeut. Zij werkt al ruim 15 jaar als speltherapeut op een cluster-IV-school. In de spelkamer maakt ze zowel gebruik van elementen uit de speltherapie als van het middel drama. Ook werkt ze regelmatig met opdrachten uit de sociale vaardigheidstraining. In 2008 is er een boek van haar verschenen, waarin zij aan de hand van casussen haar ervaringen en manier van werken heeft vastgelegd. (“Geen toegang”, uitg. SWP)
3. Spelend problemen oplossen, Can ik be that simple? Guido Mulder
In de workshop zien we hoe een 8-jarige jongen met PDD-NOS leert met creatieve middelen zijn slaapproblemen aan te pakken.
Kinderen leren d.m.v. visuele beelden, spelletjes op een creatieve manier te communiceren over hun problemen. De spelactiviteiten verhogen hun gevoel van competentie, het uiten van hun wil en geven daarbij een gevoel van controle over hun problemen. Het doel is via spel zelfvertrouwen te voelen en het gevoel te vergroten dat ze het leven onder controle hebben.
In de workshop worden instrumenten besproken die kinderen met PDD-NOS helpen om te communiceren over en met hun problemen en dit spelend te veranderen in de gewenste oplossing.
Drs. Guido A.L.A. Mulder is klinisch psycholoog/psychotherapeut. Supervisor/opleider voor RINO, PAO-GITP, DAVINCI Traject Leusden. Tevens auteur van het hernieuwde handboek Cognitieve Gedragstherapie met Kinderen en Jeugdigen, probleem- en oplossingsgericht, Pearson, 2009.
4. Hoe moet ik nu verder gaan? Helen Frankhuijzen en Erna van Dijk
Aan de hand van 2 casussen van volwassen mensen met een matige en licht verstandelijke beperking laten we zien hoe verschillend een therapieproces kan verlopen.
Duidelijk wordt gemaakt waarom de opbouw van een therapie met betrekking tot de behandeling van seksueel misbruik verschillend moet zijn, want dan pas wordt aangesloten bij de kracht van de cliënt.
Erna van Dijk en Helen Frankhuijzen werken o.a. als speltherapeuten vanaf begin jaren 90 met mensen met mensen met een verstandelijke beperking en geven nascholing voor speltherapeuten.
5.Reflectie en verbeelding, Erik van der Elst en Bas Berkers
Zoals een acteur vastgeroest kan zitten in een ‘favoriete’ rol, kunnen gezinnen tot vervelends toe hetzelfde theaterstuk opvoeren. De combinatie van drama – en systeemtherapie nodigt het gezin uit tot reflectie en biedt gezinsleden o.a. kans interactiepratronen in het gezin nader te bekijken en te veranderen, te experimenteren met gedrag en hun rollenrepertoire uit te breiden.
Tijdens deze interactieve (!) workshop worden dramavormen vanuit een systeemtherapeutisch kader aangeboden en toegelicht.
Bas Berkers is werkzaam binnen de Deeltijdbehandeling Adolescenten en Volwassenen, Stemmingsstoornissen van de GGZ-instelling InGeest te Amsterdam.
Erik van der Elst is systeemtherapeut en dramatherapeut en houdt eigen praktijk in het Lorentzhuis te Haarlem. Tevens is hij voor de NVRG supervisor en opleider.
6. Waar bemoei je je mee?, Harriet Hofstede
Omgaan met weerstanden van ouders, Speltherapie bij vermoeden van seksueel misbruik en huiselijk geweld .
In deze workshop worden concrete tips gegeven voor het omgaan met ouders bij kinderen die seksueel misbruikt zijn en /of huiselijk geweld hebben meegemaakt. Ook wordt aandacht besteed aan vormen van overdracht tussen ouders en speltherapeuten bij vermoedens van seksueel misbruik en huiselijk geweld.
Deelnemers worden gevraagd bruikbare werkboeken/boeken of materiaal mee te nemen waar zij zelf mee werken (indien mogelijk). Van dit materiaal zal een literatuurlijst gemaakt worden op de studiedag die terplekke aan het eind van de dag zal worden uitgedeeld aan de workshopdeelnemers.
Harriet Hofstede is GZ-psycholoog en daarnaast hermeneutische psychotherapeut (beeldcommunicatie).
Vanuit Bureau Hofstede (www.bureauhofstede.nl) geeft zij diverse trainingen en cursussen voor professionals in de hulpverlening. Zij is tevens docent bij de RINO Amsterdam.
(o.a. cursus tekeningen als middel tot contact)
7. It takes two to tango: ouders en kind samen in speltherapie,
Cees van Dijk
Mijn vader maakte voor hij stierf vanaf zijn sterfbed de volgende opmerking: “Cees, ik heb nieuwe pantoffels nodig maar koop maar een paar die jou ook passen”. Het was zijn laatste grapje. Tien minuten later was hij dood. Tot aan zijn dood bleef hij de vader die met me speelde. Contactproblemen tussen ouder en kind ontstaan als in de interactie de “speelsheid” verdwenen is.
Binnen Theraplay, een contactbevorderende speltherapie , worden ouders bij de hand genomen om hun speelsheid in het contact met hun kind weer terug te vinden. En het leert het kind ervaren dat zijn ouders mensen zijn waarbij het goed toeven is waar je op kunt vertrouwen als je ze nodig hebt. Misschien is er op het opvoederschap van ouders van alles aan te merken, maar niets is zo sterk verbindend als het besef van verantwoording dat ouders hebben als het hun eigen kind aangaat. Een workshop over echte ouders en echte kinderen , en ook over imaginaire ouders en imaginaire kinderen.
Cees van Dijk is orthopedagoog/ Gz-psycholoog , geeft les binnen diverse opleidingen en heeft een eigen diagnostiek en behandelpraktijk in zijn woonplaats Haarlem. Al vanaf zijn kleutertijd tracht hij al spelend zichzelf en het leven beter te begrijpen.
8. De speltherapeut als Beschermjas, Kytlyn Tjin A Djie
Een veilige plek om een nieuwe jas te weven.
Kitlyn Tjin A Djie, Buro Beschermjassen, Transcultureel systeemtherapeut, opleider en supervisor.
www.beschermjassen.nl
9. Consultatieopstellingen, Annemieke Hijink
Om zicht te krijgen op de systemische dynamieken in je werk als speltherapeut, begeleidt Annemieke Hijink zogenaamde consultatieopstellingen. Deze workshop biedt de mogelijkheid om een eigen, authentieke vraag op te stellen over je werk als speltherapeut. Dat kan bijvoorbeeld betrekking hebben op een lastige situatie, een dilemma, een conflict, concrete ervaringen of wellicht een vraag over het beroep zelf of je loopbaan.
Opstellingen zijn gebaseerd op de systemische kijk en ontwikkeld door Bert Hellinger. Belangrijke uitgangspunten in het systemisch werken zijn: ‘evenwicht tussen geven en nemen’, ‘rangorde en hiërarchie’ en ‘iedereen hoort erbij’.
In deze workshop wordt de methode toegepast als consultatie of intervisie. Een aantal deelnemers kan een eigen vraag opstellen en verder kunnen mensen als representant de systeemdynamiek gewaarworden. Dat leidt tot inzichten op een diepere laag.
Annemieke Hijink heeft haar achtergrond in het onderwijs en maatschappelijke organisaties en werkt sinds 2001 als procesbegeleider en mediator vanuit bureau hijink & zo aan verbinding. Zij begeleidt mensen en groepen en is gecertificeerd NMI-mediator. In 2004 is ze opgeleid in het begeleiden van familie- en organisatieopstellingen & systemisch werken en hierin heeft zij zich verder gespecialiseerd. Zie ook: www.hijinkenzo.nl
10. Vergroot je therapeutische kracht! Joke Taal en Katja Witsenburg
In deze workshop word je uitgedaagd je ‘kracht’ als (spel)therapeut in woord of in beeld weer te geven en te onderzoeken.
Werken met je kracht opent de deur naar je schaduwkant, waarin allerlei ongebruikte 'krachten' verstopt zitten. Door je sterke kant en je schaduwkant te bekijken en ermee te werken, krijg je nieuwe uitdagingen en vergroot je je eigen therapeutische kracht.
In deze workshop richt je je op jezelf en op de relatie met je cliënt, waarbij we gebruik maken van het (dubbele) kernkwadrant en het neerzetten van verbeeldingen als reflectiemethoden.
Katja Witsenburg heeft een eigen praktijk als speltherapeut, integratief kindertherapeut, supervisor, coach en Kids Skills Ambassador. Daarnaast werkt ze als docent bij de opleiding tot Kindercoach en Kinder en Jeugd-therapeut in Assen.
Joke Taal werkt als speltherapeut op twee scholen voor speciaal basisonderwijs. Ze is supervisor met een eigen praktijk en als (buiten)supervisor verbonden aan de speltherapieopleiding in Utrecht.
11. Een kleine verzameling werkstijlen, Matti van Wifferen
Wat gaat je in je werk goed af en waar loop je wel eens in vast? In de workshop komt een kleine verzameling werkstijlen aan de orde. Werkstijlen die je allemaal ter beschikking hebt, alleen niet allemaal in dezelfde mate. We onderzoeken in welke werkstijlen je kracht ligt. En om het vastlopen binnen de perken te houden en je kracht zo gericht mogelijk in te zetten, onderzoeken we ook welke werkstijlen wat aandacht kunnen gebruiken.
Matti van Wifferen is opleider en trainer binnen de Zonnehuizen Kind en Jeugd in Zeist, met als specialisatie opvoed- en werkstijlen
